Wywłaszczenie w trybie specustawy drogowej – czyli jak przebiega procedura wywłaszczenia z nieruchomości pod budowę dróg publicznych

Pewnie każdy z Państwa słyszał o ustawie z dnia 10 kwietnia 2003 roku o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, powszechnie nazywanej „specustawą drogową”. W dalszej części niniejszego artykułu przedstawię podstawowe informacje z tym związane.

Przedmiotowa ustawa przewiduje przyspieszony i uproszczony tryb postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (ZRID). Wnioskodawcą postępowania jest inwestor (np. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad), a stronami postępowania właściciele nieruchomości na których planowana jest inwestycja. W stosunku do dróg krajowych i wojewódzkich organem wydającym decyzję jest właściwy miejscowo Wojewoda, a w stosunku do dróg powiatowych i gminnych właściwy miejscowo Starosta. Postępowanie rozpoczyna się od obwieszczenia w Biuletynie Informacji Publicznej właściwego organu o wszczęciu postępowania. Następnie strony postępowania mają możliwość zapoznania się z aktami sprawy, w tym złożonym wnioskiem i dokumentacją projektową oraz zgłoszenia swoich zastrzeżeń. Termin na tę czynność najczęściej wynika wprost z obwieszczenia o wszczęciu postępowania i zwykle wynosi np. 21 dni. Kolejną czynnością jest przekazanie przez organ prowadzący postępowanie zastrzeżeń do inwestora celem ustosunkowania do nich. Wreszcie na koniec organ wydane decyzję ZRID albo odmawia jej wydania.

Na mocy decyzji ZRID zostaje zatwierdzony wstępny podział nieruchomości pod inwestycję, następuje ich wywłaszczenie oraz ma miejsce zatwierdzenie dokumentacji projektowej i udzielenie pozwolenia na budowę. Jak od każdej decyzji administracyjnej, również od tej przysługuje odwołanie, a następnie skarga do Sądu administracyjnego od decyzji organu odwoławczego. Po uzyskaniu przez decyzję ZRID przymiotu ostateczności lub w przypadku nadaniu jej rygoru natychmiastowej wykonalności organ, który ją wydał ma obowiązek przeprowadzić postępowanie w celu ustalenia wysokości odszkodowania należnego za wywłaszczenie, które kończy się odrębną decyzją administracyjną od której przysługują środki odwoławcze. Wysokość odszkodowania zostaje ustalona przez rzeczoznawcę majątkowego w operacie szacunkowym sporządzonym na potrzeby postępowania.

Podsumowując, każdy z właścicieli nieruchomości, które potencjalnie mogą zostać objęte inwestycją drogi publicznej powinien na bieżąco monitorować czy w stosunku do jego nieruchomości nie zostało wszczęte postępowanie o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. W przypadku wszczęcia takiego postępowania warto przeanalizować akta sprawy i zgłosić swoje zastrzeżenia, które często na tym początkowym etapie inwestycji mogą jeszcze zostać uwzględnione. Natomiast w przypadku ich nieuwzględnienia i wydania niekorzystnej decyzji ZRID warto rozważyć złożenie od niej odwołania. Tym bardziej na etapie postępowania odszkodowawczego warto zainteresować się sprawą i dokładnie przenalizować operat szacunkowy sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego, ponieważ często możliwe jest zakwestionowanie i uzyskanie wyższego odszkodowania niż te, które ustalił organ. Wszystkie czynności w toku postępowania oprócz strony może podejmować również jej pełnomocnik.


Zaufaj naszemu doświadczeniu

W pracy kierujemy się profesjonalizmem, odpowiedzialnością oraz indywidualnym podejściem do każdej sprawy. Stawiamy na przejrzystą komunikację z klientem oraz jasne zasady współpracy. Jeżeli potrzebujesz pomocy prawnej lub chcesz skonsultować swoją sprawę, skontaktuj się z kancelarią. Zespół prawników przeanalizuje Twoją sytuację i zaproponuje najlepsze rozwiązanie prawne.