Od wielu lat jedną z najczęstszych przyczyn utraty zdrowia i życia na terytorium Polski są wypadki komunikacyjne. Ich skutkiem jest pogorszenie sytuacji materialnej rodziny poszkodowanego w związku z ograniczeniem lub utratą jego możliwości zarobkowych, potrzebą ponoszenia dodatkowych wydatków na leczenie i rehabilitację oraz pogorszenie widoków na przyszłość. W tej sytuacji ustawodawca przewiduje szereg roszczeń dla poszkodowanego i jego najbliższych względem sprawcy wypadku komunikacyjnego i jego ubezpieczyciela.
W pierwszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że odpowiedzialność samoistnego posiadacza mechanicznego środka komunikacyjnego poruszanego za pomocą sił przyrody (np. samochód czy motocykl) wobec poszkodowanego oparta jest na zasadzie ryzyka. Polega ona na tym, że posiadacz samoistny pojazdu mechanicznego ponosi odpowiedzialność za skutki wypadku komunikacyjnego, chyba że szkoda nastąpiła wskutek siły wyższej albo wyłącznie z winy poszkodowanego lub osoby trzeciej, za którą nie ponosi odpowiedzialności. Również w przypadku oddania pojazdu w posiadanie zależne (np. najem) odpowiedzialność ponosi posiadacz zależny (np. najemca), a nie posiadacz samoistny. Odmiennie sytuacja wygląda w przypadku zderzenia dwóch lub więcej pojazdów mechanicznych. Wówczas warunkiem dochodzenia naprawienia szkody i zadośćuczynienia jest udowodnienie winy sprawcy.
Co istotne, zgodnie z polskim prawem posiadacz samoistny pojazdu mechanicznego ma obowiązek zawarcia umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych (OC).
W przypadku zawarcia takiej umowy oraz wystąpienia podstawy odpowiedzialności sprawcy, jego ubezpieczyciel ma obowiązek wypłaty odszkodowania i zadośćuczynienia na rzecz poszkodowanych. Z kolei w przypadku gdy posiadacz samoistny pojazdu mechanicznego zaniechał zawarcia umowy obowiązkowego ubezpieczenia OC albo zbiegł z miejsca zdarzenia, wtedy obowiązek wypłaty tych świadczeń spoczywa na Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym.
W razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty. Na żądanie poszkodowanego zobowiązany do naprawienia szkody powinien wyłożyć z góry sumę potrzebną na koszty leczenia, a jeżeli poszkodowany stał się inwalidą, także sumę potrzebną na koszty przygotowania do innego zawodu. Jeżeli poszkodowany utracił całkowicie lub częściowo zdolność do pracy zarobkowej albo jeżeli zwiększyły się jego potrzeby lub zmniejszyły widoki powodzenia na przyszłość, może on żądać od zobowiązanego do naprawienia szkody odpowiedniej renty. W opisanym wyżej przypadku Sąd może również przyznać poszkodowanemu odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę.
Jeżeli wskutek uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia nastąpiła śmierć poszkodowanego, zobowiązany do naprawienia szkody powinien zwrócić koszty leczenia i pogrzebu temu, kto je poniósł. Osoba, względem której ciążył na zmarłym ustawowy obowiązek alimentacyjny może żądać od zobowiązanego do naprawienia szkody renty obliczonej stosownie do potrzeb poszkodowanego oraz do możliwości zarobkowych i majątkowych zmarłego przez czas prawdopodobnego trwania obowiązku alimentacyjnego. Takiej samej renty mogą żądać inne osoby bliskie, którym zmarły dobrowolnie i stale dostarczał środków utrzymania, jeżeli z okoliczności wynika, że wymagają tego zasady współżycia społecznego. Sąd może ponadto przyznać najbliższym członkom rodziny zmarłego stosowne odszkodowanie, jeżeli wskutek jego śmierci nastąpiło znaczne pogorszenie ich sytuacji życiowej. Sąd może także przyznać najbliższym członkom rodziny zmarłego odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę.
Zaufaj naszemu doświadczeniu
W pracy kierujemy się profesjonalizmem, odpowiedzialnością oraz indywidualnym podejściem do każdej sprawy. Stawiamy na przejrzystą komunikację z klientem oraz jasne zasady współpracy. Jeżeli potrzebujesz pomocy prawnej lub chcesz skonsultować swoją sprawę, skontaktuj się z kancelarią. Zespół prawników przeanalizuje Twoją sytuację i zaproponuje najlepsze rozwiązanie prawne.
